Qaranlıq qorxusu (Niktofobiya) nədir?

Niktofobiya, insanlar arasında geniş yayılan fobiya növüdür. Bu, adətən insanların gündəlik yaşayış tərzinə mənfi təsir göstərir. Həmçinin şəxs belə zamanda idarə edə bilmədiyi reaksiyalar verə bilər. Müalicə edilmədiyi təqdirdə panik ataklar və digər növ fobiyalar yarana bilər.

Bəs niktofobiya nədir?

Qaranlıqda qalma qorxusu (Niktofobiya), bəzən skotofobiya və ya ligofobiya olaraq da adlandırılır. Bu fobiyanı yaşayan insanlar qaranlıqdan qorxurlar. Xüsusilə uşaqlar arasında yayılmış olan qorxu növüdür. Xüsusilə 6 ilə 12 yaş arası uşaqlarda daha çox görülür. Bir qism uşaq bu fobiyanın öhdəsindən gəlsə də, bir qism gələ bilmir.

Bu fobiyanın şiddəti dəyişə bilir. Belə ki, şəxslər qorxmaqla yanaşı gecə eşitdikləri səsdən heyrətlənə bilərlər, gözlərinə hansısa görüntü gələ bilər.

Aparılan araşdırmalara görə, dünya üzərində təxminən 19 milyon insan yüngül formalı fobiyalardan əziyyət çəkirlər. İnsanlar bakteriyadan, heyvanlardan, yüksəklikdən, uçmaqdan, maşınla hərəkət etməkdən və s. hallarda qorxurlar. Qorxular şiddətləndikcə isə fobiya olaraq yaranır və uzunmüddətli qalır.
Niktofobiyanın siptomlarını təqdim edirik:

Udma çətinliyi

Baş gicəllənməsi

Baş ağrısı

Mədə bulantısı

Qusma

Niktofobiyanın səbəbləri nələrdir?
Qaranlıq fobiyası hər yaşda insana təsir edə bilər, ancaq çoxluq olaraq uşaqlarda rast gəlinir. Bunun müxtəlif səbəbləri ola bilər. Qaranlıqda yaşanılan travmatik təcrübələr, fobiyanın yaranmasına yol aça bilər. Həmçinin başqa birinə zərər verilibsə və şəxs bunun şahidi olubsa bu da eyni növ faktorlardan hesab edilir. Bundan əlavə izlənilən qorxu filmi də bu fobiyanı yarada bilər. Adi görülsə də bəzən düşünülməyən bəsit hadisələr böyük travmanın başlanğıcı ola bilər.

Bu növ fobiyanın şiddətini artıran amillər:

Depressiya

Pis vərdişlər

Obsesif kompulsif pozğunluq

Panik ataklar

Zehni problemlər
Niktofobiyanın müalicəsi

Psixoloq, psixiatrlar tərəfindən müalicə edilir. Bu fobiya yuxusuzluğa gətirib çıxarır. Dərmanlar ilə müalicə edilə bilir. Keçirilən terapiyaların faydaları çoxdur. Qorxmağa səbəb olan əsas faktor araşdırılır və bu istiqamətdə müalicəyə və ya terapiyalara başlanılır.
Bütün bunlar şəxsdə müsbət düşüncələr yaradaraq fobiyanın irəliləməsinin qarşısını alır. Məsələn, müalicə sayəsində şəxs qaranlığın zərərli olmadığını düşünür və özgüvən əksikliyi aradan qalxır.