Ödəm nədir?

Ödəm, vücudun müəyyən nahiyələrində su toplanması nəticəsində yaranan şişliklərdir.

Doktorinfo.az xəbər verir ki, damarlarda və ya limfa kanallarında dövr edən mayenin, vücud toxumalarına sızması nəticəsində yaranır. Bir çox faktorun təsiri ilə inkişaf edən ödəm, dövr edən və ya limfa sistemindəki problemlərdən səbəb ortaya çıxar və adətən keçicidir. Müəyyən xəstəliklərə bağlı olaraq inkişaf edən ödəm, şiddətli və təkrarlayıcı ola bilir, bu vəziyyətlərdə həkimə müraciət edərək mütəxəssis dəstəyi almaq gərəkli ola bilər.

Odemin sebebleri nelerdir?

Ürək çatışmazlığı, böyrək xəstəlikləri, qaraciyər xəstəlikləri, hormonal pozuntular, travma ya da infeksiyalar kimi vəziyyətlər ödəmə yol aça bilər. Ödəm müalicə edilməsə toxumalarda zərər və funksiya itkisinə yol aça bilər, şəxsin həyat keyfiyyətini aşağı sala bilər.

Adətən vücudda şişlik, ağrı, sərtlik, həssaslıq kimi əlamətlərlə özünü göstərir. Ödəm, hamiləlik müddətində də tez-tez görülən bir vəziyyətdir. Dəyişən hormonlar, artan yük, çəki artımı və dəyişən qidalanma ödəm yaranmasına zəmin hazırlayır. Diabet, ödəm ilə yaxından əlaqəsi olan xəstəlikdir. Bu vəziyyətdə artıq su tutularaq ödəm yaranır.

Ödəmin növləri nələrdir?

Ödəm fərqli növlərdə ortaya çıxa bilir. Vücudun xarici qismində görülən ödəm, periferik olaraq adlandırılır və adətən ödəmin bu növünə rastlanılır. Ancaq ödəm sadəcə qol, ayaq, üzdə deyil, daxili orqanlarda da ortaya çıxa bilir.

Məsələn, pulmoner ödəm, ağciyərlərdə maye toplanması nəticəsində yaranır və tənəffüs sıxıntısına səbəb olan ciddi problemdir. Serebral ödəm isə beyində görülən maye toplanmasıdır. İlk əlaməti baş ağrısıdır.

Odemin elametleri nelerdir?
Ödəm əlamətləri, ödəmin növünə və mövcud olduğu yerə görə, dəyişsə də ümumi olaraq bənzər simptomlar görülür. Bunlardan bəziləri aşağıdakı kimidir:

Şiş, gərgin və parlaq dəri

Vücudda ağrı və oynaqların sərtləşməsi

Çəki artımı və ya çəki itkisi

Xaricdən müəyyən olan şişlik

Daha az sidiyə çıxmaq

Boyun və əl damarlarının müəyyən olması.

Ödəmin müalicəsi

Diüretik dərmanlar – Vücuddakı artıq mayeni atmaq üçün istifadə edilir.

Fizioterapiya – Ödəmli nahiyəyə massaj, manuel lenfatik drenaj, USM və ya elektroterapiya kimi texnikalar istifadə edilərək maye drenakı artıra bilir.

Pəhriz müalicəsi – Duz qəbulunu məhdudlaşdırmaq, yetərli miqdarda su istifadəsi və düzgün pəhriz ödəmi azalda bilər.

Cərrahi müdaxilə: Ödəm, tıxanmış limfa kanalları və ya lenföden kimi altta yatan bir sağlamlıq problemi səbəbiylə yaranırsa, cərrahi müdaxilə gərəkli ola bilər.