Böyrək daşı xəstəliyi

Böyrək daşı kişilərdə qadınlarla müqayisədə 3-5 qat daha çox görülür.

Doktorinfo.az xəbər verir ki, hər il, min nəfərdən 1 və ya 2 şəxsdə daşla bağlı böyrək sancısı akut renal kolik meydana gəlir. Bunun ən vacib səbəbləri arasında genetik faktor, kifayət qədər su içməmək, qidalanma problemləri, sidik yolu infeksiyaları mövcuddur. Bunlar böyrək daşının yaranma riskini artırır. Böyrək daşı müalicə edilmədiyi müddətcə böyrək itkisinə səbəb ola bilər. Böyrək daşının zamanında diaqnozu və müalicəsi bir çox xəstəliyin yaranmasının qarşısını alır.

Böyrək daşı insan onurğasının hər iki tərəfində yer alır. Vücuddakı artıq məhsulların qandan təmizlənməsi vəzifəsini daşıyır. Qanın təmizlənərkən orada mineral və duzlardan yaranan birləşmələr, zaman daxilində böyrəklərdə daşa səbəb olur.

Boyrek dasi probleminin elametleri nelerdir?
Böyrək daşı adətən ilk ağrılarla özünü bəlli edir. Böyrək daşı ağrısının yaranması üçün daşların sidik yolunu bağlaması lazımdır. Böyrək daşları adətən sidik yoluna daxil olduqları zaman əlamət verir.

Əlamətləri təqdim edirik:

Şəxsdə mədə bulantısı və ya bununla bağlı yaranan qusma

Sidiyə gedərkən yaranan ağrı

Sidik rəngi bulanıq və tünddürsə böyrək daşı infeksiyaya səbəb olmuş ola bilir.
Böyrək daşı şəxsdə yüksək qızdırma yaradır.

Şəxsdə ani üşümə və titrəməyə səbəb ola bilər.

Tualetə tez-tez gedilsə də tamamilə ehtiyacını ödəyə bilməz.

Böyrək daşı sidik yollarını bağlayan və şəxsdə yuxarıda sadalanan əlamətlərə səbəb olan vəziyyətdir. Müalicə edilmədiyi təqdirdə böyrəklər funksiyalarını itirər və bu vəziyyət hər iki böyrəkdə də varsa böyrək çatışmazlığı ola bilər.

Böyrək daşının səbəbləri nələrdir?

Böyrək daşının yaranmasına səbəb olan faktorları bu formada sıralaya bilərik:

Ailənin sağlamlıq keçmişi

Uzunmüddət pəhriz etmək

Az miqdarda maye istifadə etmək

Piylənmə

Fərqli böyrək xəstəlikləri

Arıqlamaq üçün keçirilən əməliyyatlar

Yüksək miqdarda duz və şəkər istifadə

Bəzi vitamin əlavələri

Sidik yolu xəstəlikləri

Böyrək daşı necə düşə bilər?
Böyrək daşının düşməsi üçün ölçüsü çox önəmlidir. Böyrək daşının ölçüsü əgər 5 mm-in üzərindədirsə müdaxiləyə ehtiyac vardır. Ancaq böyrək daşı 5 mm-nin altındadırsa özlüyündən düşmə ehtimalı vardır. Bunun üçün bol su içmək və hərəkət etmək daşların düşməsinə yardım edir. 5 mm-dən böyükdürsə əməliyyata ehtiyac vardır.

Böyrək daşının yaranmaması üçün şəxs qidalanma formasına və həyat yaşayış tərzinə diqqət etməlidirlər.

Ən böyük daşın ölçüsü 5 mm-dən böyükdürsə müxtəlif cərrahi üsullar tətbiq oluna bilər. Xüsusi cihaz (litotriptor) vasitəsilə elektromaqnit şüaları böyrəklərdə olan daşları xırdalayır. Daha sonra xırdalanmış daşlar sidiyin axarı ilə xaric olunur. Bu üsul daşların ölçüləri 2 sm-dən böyük olmadıqda istifadə oluna bilər. Prosedur damar daxili anesteziya istifadəsi ilə keçirilir. Prosedurdan sonra xəstə klinikada 1-2 gün qaldıqdan sonra evə yazılır. Daş böyük olduqda və ya litotripsiya lazım olan effekt vermədikdə cərrahi əməliyyat təyin olunur. Bu əməliyyatlar müasir endoskopik üsullarla keçirilir.
Belə ki, uretradan və sidik kisəsindən böyrəyə və ya sidik kanalına kiçik videokamerası ilə təchiz olunmuş xüsusi cihaz - uretroskop (nazık borucuq) daxil edilir. Daş lazerin köməyi ilə xirdalanır və ya uretradan çıxarılır.

Böyrək daşı aşağıda qeyd edilən formada düşə bilər:

Bol su içmək

Hərəkətli yaşayış tərzi

B6 vitamini tərkibli qidalar istifadə etmək (üzüm, nar, qarpız və s.)

Bəzi vəziyyətlərdə həkimlər daşın düşməsinə köməklik edə bilər, ancaq dərmanlar da tövsiyə edilir. Vücudda ürik asit artıqlığı olduğunda isə azaltmaq üçün də dərman müalicəsi tövsiyə edilə bilər.